Temel İlkeler
Ahlaka Uygunluk
Doğruluk
Karşılaştırmalı Reklamlar
Kötüleme
Ticari İtibardan Haksız Yararlanma
Taklit
Çocuklar ve Gençler
Temel İlkeler:
Bir reklamın estetikten yoksun, çirkin, kötü veya zevksiz olması, Esaslar'a
aykırı olmasını gerektirmez.
Reklamlar sadece yasalara değil, kamu otoritelerince yayınlanan yönetmelik, genelge,
tebliğ gibi kurallara da uymalıdır.
Ahlaka Uygunluk:
Reklamı yapılan ürünün biçiminin benzerliğinden yararlanılarak seks
çağrıştıran görüntü ve kelimeler kullanılmamalıdır.
Ürünün niteliği ve işlevi ile reklamda kullanılan kadın görüntüsü arasında
bir bağlantı olmaması, cinsel duyguları istismar edici nitelikte olabilir.
Doğruluk:
İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı'ndan
alınan raporda, ağızdan alınan gıdalar ve ilaçların, cilde sürülen jellerin,
bedene sarılan kuşakların tek başlarına zayıflatamayacağı, sadece diyeti ve
egzersizi destekleyici nitelikte oldukları belirtilmektedir. Bu rapor ışığında,
diyet ve egzersize yani alınan kaloriden fazlasını harcama temeline dayanmadan
insanları zayıflattığını iddia eden ürün reklamları yanıltıcıdır.
Tüketicinin bilgi eksikliği istismar edilerek, ürünün sahip olmadığı bir
özelliğin reklamlarda var gibi gösterilmesi yanıltıcıdır.
Sağlık Bakanlığı'ndan gıda olarak izin alınan bir ürün ilaç olarak
tanıtılırsa yanıltıcıdır.
Reklama özgü makul ölçüde doğal abartılar yanıltıcılık kapsamına girmez.
Bir ürünü meydana getiren hammaddeler %100 saf ve doğal olmayıp kimyasal maddeler
de içeriyorsa, bu ürün için "saf ve doğal" tanımı kullanılamaz. Ancak,
bileşimindeki saf veya doğal maddeler, kanıtlanabiliyorsa, belirtilebilir.
Bir ürünün en çok satan marka olduğunu iddia eden reklamlarda, iddiayı
kanıtlayan objektif veriler olması şartıyla, satış miktarının açıklanması
zorunluluğu yoktur.
Karşılaştırmalı Reklamlar:
Bir ürünün rakibinden "her zaman" üstün olduğunun iddia edilebilmesi
için, bu ürünün her koşulda rakibinden istisnasız daha iyi olduğunun kanıtlanması
gerekir.
Rakip ürünün kendisi veya ambalajı, üzerinde marka belirtilmese de, gösterilemez.
Karşılaştırmada gösterilen ambalaj herhangi bir markayı çağrıştırmayacak
şekilde seçilmelidir.
Karşılaştırma yapılan ürün "diğer" olarak değil,
"sıradan" olarak tanımlanmalıdır.
Ürünle ilgili bir özelliğin, rakiplerinden ayırd edici bir özellik olarak
verilebilmesi için diğerlerinin reklamda belirtilen özelliğe sahip olmaması gerekir.
Aksi takdirde, haksız rekabete yol açılmış olur.
Kötüleme:
Reklamlarda rakip ürüne veya ona ait reklama atıfta bulunulması, kötüleme
sınırına varmadıkça, serbesttir.
Ticari İtibardan Haksız Yararlanma:
Bir marka için uzun yıllar üzerine yatırım yapılmış bir sloganın, reklamın
genel düzeninin, görsel özelliklerinin başka bir marka için kullanılması, bu reklam
kampanyasından haksız olarak yararlanmaya yol açar. Tüketici yeni çıkan bir
ürünü, üzerine yatırım yapılan markaya ait zannedebilir. Yatırım yapılan
kampanyanın başka bir marka için kullanılması, aynı zamanda taklit kapsamına da
girebilir.
Taklit:
Rakip iki ürüne ait reklamların aynı reklam platformunu veya konseptini işlemesi
bir taklit değildir. Ancak, bu fikri anlatırken kullanılan görsel ve sözel unsurlar
aynı olmamalıdır. Bir fikri anlatmanın değişik yaratıcı yolları bulunabilir.
İki reklam arasında, genel düzeni bakımından "tüketiciyi yanıltacak ya da
karışıklığa yol açacak biçimde" bir taklit olmayabilir, ancak aradaki
benzerlik Temel İlkeler Bölümü'ndeki "iş hayatında genel kabul gören dürüst
rekabet ilkelerine uygun olmalıdır" maddesine aykırı olabilir.
Aynı sektöre ait olmayan iki ayrı ürün için kullanılan aynı başlık,
"tüketiciyi yanıltacak ya da karışıklığa yol açacak biçimde" bir taklit
kapsamına girmeyebilir.
Üzerine yıllarca yatırım yapılmış bir slogan, özellikle aynı sektörden rakip
marka için kullanılırsa hem Taklit, hem de Ticari İtibardan Haksız Yararlanma
Maddeleri'ne girer.
Çok genel ifadelerden oluşan başlık veya slogan, herhangi bir marka tarafından
sahiplenilemez ve başka bir marka için kullanılması taklit oluşturmaz.
Çocuklar ve Gençler:
Çocuklara yönelik 900'lü hatlarda, fiyat dakika ücreti olarak değil, toplam bir
telefon görüşmesi bedeli olarak çocukların anlayacağı şekilde sözel ve görsel
olarak verilmelidir. Ürün veya hizmetin niteliği açıkça anlaşılacak şekilde
söylenmeli ve gösterilmelidir. Çekiliş olduğu telefon edildikten sonra değil,
reklamı izlerken anlaşılmalıdır.
Çocuklara yararlı bir alışkanlık kazandırılması amacıyla, reklamlarda
öğretmen, doktor gibi otoriteler kullanılabilir.
|